Sayın Üyemiz,

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ve Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından hazırlanan, "Gemi Geri Dönüşüm Tesislerinin Yetkilendirilmesi Hakkında Yönetmelik" 22 Haziran 2026 tarih ve 33288 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiş olup, 08 Mart 2004 tarih ve 25396 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan "Gemi Söküm Yönetmeliği" yürürlükten kaldırılmıştır.

Bahse konu Yönetmelik, Uluslararası Denizcilik Örgütü (International Maritime Organization - IMO) tarafından yayımlanan ve Ülkemizin de taraf olduğu, 26 Haziran 2025 tarihinde yürürlüğe giren "2009 Gemilerin Emniyetli ve Çevreye Duyarlı Geri Dönüşümü Hakkında Hong Kong Uluslararası Sözleşmesi" (Hong Kong Sözleşmesi) kapsamında gemi geri dönüşüm tesislerinin yetkilendirilmesi ve çalışmalarına ilişkin usul ve esaslar ile gemilerin tesislerde geri dönüştürülmesiyle ilgili ihlallere yönelik yaptırımların belirlenmesi ve uygulanmasını temin etmek amacıyla hazırlanmıştır.

Söz konusu Yönetmelik ile;

-Tesis yetkilisi tarafından, bir geminin geri dönüştürülmesinden önce ilgili rehberler dikkate alınarak gemiye özgü bir "Geri Dönüşüm Planı" (SRP) hazırlanması ve onaylanması gerektiği,

-Tesise özel emniyet, güvenlik, çevrenin korunması, acil durumların yönetimi, eğitim ve atık yönetimi hususlarını içeren "Gemi Geri Dönüşüm Tesisi Planı (SRFP)" hazırlanmasının zorunlu olduğu,

-Tesis yetkilisinin, tesis organizasyonu ve yerleşim planını Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Tersaneler ve Kıyı Yapıları Genel Müdürlüğünce belirlenen usul ve esaslara uygun şekilde hazırlaması, tesisteki faaliyetlere ve tesisin fiili durumuna göre tesis organizasyonu ve yerleşim planını güncellemesi gerektiği,

-Yetkilendirilen tesiste, insan sağlığına ve çevreye menfi etkilerin önlenmesi, tehlikeli maddelerin emniyetli ve çevreye duyarlı yönetimi amacıyla ilgili sözleşme ve rehberlerin dikkate alınarak prosedürler geliştirmesi ve uygulaması gerektiği,

-Gemi geri dönüşüm yetki belgesine sahip bir tesisin faaliyetine devam edebilmesi için Hong Kong Sözleşmesi, ilgili Avrupa Birliği rehberleri ve söz konusu yönetmelikte belirtilen kriterlerin sağlandığının teyidine yönelik incelemelerin yetki belgesi geçerlilik süreci boyunca gerekli görülen zamanlarda Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı tarafından yapılacağı,

-İstisnai durumlarda uygun görüşü alınmak suretiyle yerinde geri dönüşüm faaliyetlerine izin verilebileceği, bu süreçte esas alınacak çevresel tedbirlere ilişkin usul ve esasların bir yıl içinde Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayımlanacağı,

-Kıyı tesisi uzmanının gemi geri dönüşüm planlarını teknik açıdan incelemesi ve mevzuata uygunluğunu değerlendirilmesi amacıyla görevlendirileceği, kıyı tesisi uzmanlarına ilişkin hükümlerin 31 Aralık 2028 tarihinde yürürlüğe gireceği, yönetmeliğin diğer hükümlerinin yayımı tarihinde yürürlüğe gireceği hususlarına yer verilmektedir.

                                                                                                        Saygılarımla,

                                                                                                          İsmet SALİHOĞLU
                                                                                                          Genel Sekreter